लेखहरू
भाषिक अवरोध हटाउनु मेरा लागि किन यति महत्त्वपूर्ण छ
प्रकाशित मिति:
भाषिक अवरोध हटाउने कुराले मलाई किन यति गहिरो रूपमा छुन्छ? यसको उत्तर मैले भोगेको पीडा र अरूले त्यही कठिनाइ भोग्न नपरोस् भन्ने निरन्तर चाहनामा छ।
भाषिक अवरोध हटाउन म यति प्रतिबद्ध हुनुको कारण टोकियोमा उत्पादन व्यवस्थापकका रूपमा काम गर्दाका आवश्यकतामा मात्र सीमित छैन। त्यहाँ म प्रायः जापानी बिक्री टोली र अङ्ग्रेजी बोल्ने इन्जिनियरहरूबीचको सञ्चारको खाडल पुर्थें। यो उद्देश्यको जरा बाल्यकालको मानसिक आघात भन्न सकिने अनुभवहरूमा गहिरोसँग गाडिएको छ।
मेरो जन्म ताइवानको काओसुङमा भयो, त्यसैले म्यान्डरिन चिनियाँ मेरो पहिलो भाषा थियो। तर जन्मिएको केही समयमै म जापान सरेँ, जहाँ जापानी छिट्टै मेरो दैनिक भाषा बन्यो। त्यतिबेला म शिशु थिएँ, त्यसैले त्यो सुरुको भाषा परिवर्तनबारे कस्तो महसुस गरेँ भन्ने सम्झना छैन। तर त्यसले पछि आउने कठिनाइहरूको आधार तयार गरेको हुन सक्छ।
भाषिक अवरोधसँगको मेरो वास्तविक सङ्घर्ष क्यालिफोर्नियाको प्राथमिक विद्यालयमा सुरु भयो। मलाई अङ्ग्रेजी आउँदैनथ्यो र म कसैसँग कुरा गर्न सक्दिनथेँ। विद्यालयको एक मात्र एसियाली विद्यार्थी भएकाले एक्लोपन झन् बढ्थ्यो। केही नबुझ्ने भएकाले अधिकांश कक्षामा सुत्थेँ। साथीविहीन र एक्लै बसेर आमाले लिन आउनुहुने समय कुर्थें।
जापान फर्केपछि मेरो व्यक्तित्व बदलिएको पाएँ। अमेरिकामा मैले आत्मसात् गरेको व्यक्तिगत स्वतन्त्रता र स्वतन्त्र सोच जापानी सांस्कृतिक मान्यतासँग बाझियो। त्यसैले सहपाठीले मात्र होइन, शिक्षकहरूले पनि मलाई बहिष्कार गरे र दुर्व्यवहार गरे। मेरो मिश्रित वंशीय पृष्ठभूमि र पश्चिमा सोच मिल्ने साथी थिएनन्। आमाबुबा दुवै काममा व्यस्त भएकाले म पूरै एक्लो भएँ।
मेरो यात्रा माध्यमिक शिक्षा र विश्वविद्यालयका लागि बेलायतमा जारी रह्यो। फेरि अनुकूल हुनुपर्यो, यस पटक अङ्ग्रेजी र बेलायती संस्कृतिसँग, जुन अमेरिकामा मैले अनुभव गरेको भन्दा निकै फरक थियो। त्यो परिवर्तनको समय कठिन थियो। तर अन्ततः आफ्नै संस्कृति र परिवेशबाट टाढिएको अनुभूति तथा कहाँ आफ्नो ठाउँ छ भन्ने असुरक्षा बाँड्ने अन्तर्राष्ट्रिय विद्यार्थीहरूबीच मैले सान्त्वना पाएँ।
यी अनुभवबाट भाषिक अवरोधका असर कति गहिरा र नकारात्मक हुन सक्छन् भन्ने बुझेँ। तिनले एक्लोपन, गलत बुझाइ र सञ्चारको अभाव निम्त्याउँछन्। ती कुरा भेदभाव र जातिवादसम्म पुग्न सक्छन् र मानिसलाई आफूले गरिरहेको कामप्रति, वा बाँच्नप्रति नै, पूर्ण रूपमा निरुत्साहित बनाउन सक्छन्। झन्डै तीन दशकसम्म मैले यी अवरोधसँग जोडिएको पीडा र सङ्घर्ष भोगेँ।
त्यसो भए, भाषिक अवरोध हटाउने कुराले मलाई किन यति गहिरो रूपमा छुन्छ? यसको उत्तर जीवनभर मैले भोगेको पीडा र अरूले त्यही कठिनाइ भोग्न नपरोस् भन्ने मेरो निरन्तर चाहनामा छ।